Διδαχή τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ.κ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΦΘΙΩΤΙΔΟΣ

ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΑ΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ              

Διδαχή τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ.κ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ

Χαρά καί ἱκανοποίηση αἰσθανόμαστε, ἀγαπητοί μου Χριστιανοί, καθώς βλέπουμε τόν μακρόθυμο Κύριο, νά χαρίζει τό χρέος τῶν «μυρίων ταλάντων» στόν πτωχό δοῦλο του. Συγχρόνως ὅμως τό αἴσθημα τῆς ἀποστροφῆς καί τῆς ὀργῆς καταλαμβάνει τήν ψυχή μας, καθώς ἀκοῦμε τόν ἀχάριστο καί σκληρό­καρ­δο δοῦλο, νά πνίγει τόν σύνδουλό του, γιά νά τοῦ ἐπιστρέψει τό ἀσήμαντο χρέος τῶν ἑκατό δηναρίων. Ὁ πρῶτος, μέ κατανόηση καί ἐπιείκια ἀντιμετώπισε τό πρόβλημα τοῦ δούλου του. Ὁ δεύτερος, μέ σκληρότητα καί ἀπανθρωπιά «ἔπνιγε λέγων˙ ἀπόδος μοι εἴ τι ὀφείλεις». Οἱ ἑρμηνευτές ἐξηγοῦν, ὅτι ὁ σπλαχνικός κύ­ριος εἶναι ὁ Θεός, ὁ ὁποῖος στίς παρακλήσεις τῶν δούλων του» παραγράφει τό χρέος καί συγχωρεῖ τούς ὀφειλέτες του. Δοῦλος εἶναι ὁ ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἄν καί ἔχει ἐλεηθεῖ ἀπό τόν Θεό, δέν ἐπιδεικνύει τήν ἴδια συμπεριφορά πρός τούς συνανθρώπους του, ἀλλά φέρεται μέ σκληρότητα καί ἀνελεημοσύνη στά σφάλ­μα­τά τους. Ὅ,τι συνέβη μέ τόν εὐγενῆ κύριο καί τόν ἀγενῆ δοῦλο ἐπαναλαμ­βά­νε­ται καί σήμερα στίς σχέσεις τοῦ ἀνθρώπου μέ τόν Θεό καί τόν πλησίον του.

Ἀπέναντι στό Θεό εἴμαστε ὀφειλέτες μυρίων ἀγαθῶν. Ἄπειρες εἶναι οἱ εὐερ­γεσίες μέ τίς ὁποῖες μᾶς πλουτίζει σέ ὅλη μας τή ζωή. Ποιά εἶναι ὅμως ἡ δι­κή μας ἀνταπόδοση; Ἐάν καθήσουμε νά ἀναλογισθοῦμε ποιά εἶναι ἡ δική του ἀ­γα­θότητα καί ποιά εἶναι ἡ δική μας ἀγνωμοσύνη, θά πρέπει αὐθόρμητα ἀπό τήν καρ­διά μας νά ἀνεβεῖ ἡ ἱκεσία τοῦ δούλου τῆς παραβολῆς: «Κύριε, μακρο­θύ­μη­σον ἐπ΄ ἐμοί». Στήν πατρική του ἀγαθότητα συμπεριφερόμαστε μέ ἐπιπο­λαιό­τη­τα καί ἀχαριστία. Ξεχνιώμαστε βυθισμένοι στίς χαρές τοῦ κόσμου καί λησμο­νοῦ­­με τόν εὐεργέτη μας. Ἔχεται ὅμως ἡ ὥρα τῆς λογοδοσίας, κατά τήν ὁποία ὁ Κύ­ριος ζητεῖ τόν λόγο ἀπό τούς δούλους του. Τότε, ἀλοίμονο, δέν ἔχουμε τί νά ποῦ­με, γιά νά δικαιολογήσουμε τήν ἀγενῆ συμπεριφορά μας στό δίκαιο κριτή. Ἡ τι­μωρία πού μᾶς περιμένει εἶναι φρικτή. Μοναδική λύση εἶναι ἡ αἴτηση συγγ­νώ­μης.

Ὅπως ὁ κύριος τοῦ δούλου ἐκείνου «σπλαχνησθείς ἀπέλυσεν αὐτόν καί τό δάνειον ἀφῆκεν αὐτῷ», ἔτσι καί ὀ Κύριός μας μέ τό ἄπειρο ἔλεός Του καί τήν ἀμέτρητη μακροθυμία Του συγχωρεῖ καί διαγράφει τό πλῆθος τῶν ἁμαρτη­μά­των μας, ὅταν διαπιστώσει γνήσια μετάνοια. Εἶναι «οἰκτίρμων καί ἐλεήμων ὁ Κύ­ριος, μακρόθυμος καί πολυέλεος» καί δέν ὀργίζεται ὅπως ἐμεῖς. Τά δάκρυα καί οἱ στεναγμοί κάμπτουν τήν φιλανθρωπία του.

Τί κάνει ὅμως ὁ ἄνθρωπος; Μιμεῖται τήν μακροθυμία τοῦ Δεσπότου του; Φέ­ρεται ἀνάλογα στόν πλησίον του; Ἐδῶ εἶναι τό περίεργο και διεστραμμένο. Νωπά ἦταν τά δάκρυα τῆς συγγνώμης στά μάτια τοῦ δούλου, ὅταν συνάντησε τόν σύνδουλό του. Ξέχασε ἀμέσως τήν εὐεργεσία τοῦ κυρίου του, καταλήφθηκε ἀπό ὀργή, ὥρμησε ἐπάνω του, τόν ἔσφιγγε ἀπό τόν λαιμό καί ἀπαιτοῦσε τήν ἐπι­στρο­φή τῶν ἑκατό δηναρίων. Ἐκεῖνος πού λίγο πρίν ζητοῦσε συγγνώμη, δέν πα­ρέ­χει συγγνώμη. Ἐκεῖνος πού ἐκλιπαροῦσε τόν κύριο νά ἐπιδείξει μακροθυμία, δέν μακροθυμεῖ. Ἐκεῖνος πού ἀπαλλάχθηκε ἀπό τό ὀγκῶδες ποσό τῶν μυρίων ταλάντων, δέν χαρίζει τό μηδαμινό χρέος τῶν ἑκατό δηναρίων.

Τό ἴδιο κάνουν πολλοί. Παρακαλοῦν τό Θεό νά τούς συγχωρήσει, ἐνῶ ἐκεῖ­νοι δέν συγχωροῦν τόν συνάνθρωπό τους γιά κάποιο λάθος, γιά κάποια ἀδικία ἤ παράλειψη. Ζητοῦν εὐσπλαχνία ἀπό τό Θεό, ἐνῶ ἐπιδεικνύουν σκληροκαρδία στό σύνδουλό τους. Γίνονται ἀμείλικτοι, ἄκαμπτοι, σκληροί, αὐστηροί καί ζητοῦν τήν παραδειγματική τιμωρία του.

Ὁ χριστιανός πρέπει νά εἶναι μεγαλόψυχος καί ὑποχωρητικός στήν ὀργή καί στό θυμό. Νά ἀνέχεται μέ ὑπομονή καί καρτερία τίς ἀδικίες καί τά σφάλ­μα­τα τῶν ἄλλων. Νά χαρακτηρίζεται γιά τήν εὐγένεια τῆς ψυχῆς του καί νά συγ­χω­ρεῖ ἐκείνους πού τόν βλάπτουν. Πρότυπό του ἔχει τόν μακρόθυμο Χριστό, «ὅς λοιδορούμενος οὐκ ἀντελοιδόρει καί πάσχων οὐκ ἠπείλει» (Α΄ Πέτρ. 2.23). Ἡ συ­μπε­ριφορά του πρέπει νά ταυτίζεται μέ τή συμπεριφορά τοῦ ἀνεξίκακου Ἰησοῦ, ὁ ὁποῖος συγχώρησε τούς διῶκτες καί σταυρωτές του. Μέ τή μακροθυμία ἐπέρ­χε­ται γαλήνη στήν ψυχή καί εὔκολα ἀντιμετωπίζονται ὅλα τά λυπηρά.

Στήν παραβολή τοῦ Εὐγγελίου εἴδαμε, ὅτι ὅταν ὁ κύριος πληροφορήθηκε τήν ἀσπλαχνία τοῦ δούλου του ὀργίσθηκε ἐναντίον του, τόν ἐπετίμησε γιά τήν κακίστη συμπεριφορά του καί τόν παρέδωσε στούς βασανιστές μέχρις ὅτου ἀπο­δώ­σει τά χρεωστούμενα. Τήν ἴδια τύχη θά ἔχουν κι ἐκεῖνοι πού δέν συγχωροῦν τά ἁμαρτήματα τῶν ἀδελφῶν τους. Ὄχι διότι θά παύσει ὁ Θεός νά εἶναι μακρό­θυ­μος καί πολυέλεος, ἀλλά διότι οἱ ἴδιοι θά ἔχουν ἀπομακρυνθεῖ ἀπό τήν ἀγάπη του καί θά ὑποστοῦν τίς συνέπειες τῆς διαστάσεώς τους ἀπό τήν πηγή τῆς χαρᾶς καί τῆς γαλήνης.

Ἀδελφοί μου. Ὅπως ἡ Παναγία Θεοτόκος ἀνοίγει τήν ἀγκαλιά της, γιά νά δεχθεῖ τίς πονεμένες καί ταλαιπωρημένες ψυχές, ἄς ἀνοίξουμε κι ἐμεῖς τήν καρδιά μας σέ ὅλους τούς ἀνθρώπους. Ἄς σκορπίσουμε καλωσύνη, ἄς ἐπιδεί­ξου­με κατανόηση στήν ὀξυθυμία καί σκληροψυχία τους. Ἄς φερθοῦμε μέ εὐσπλα­χνία, ὅπως φέρθηκε ὁ Χριστός καί οἱ ἅγιοι. «Παρακαλοῦμεν δέ ὑμᾶς ἀδελφοί μακροθυμεῖτε πρός πάντας» (Α΄ Θεσσαλ. 5.15).